Około 200 osób wzięło udział w drugiej edycji wydarzenia „Mrozy bez Barier”, które 17 września odbyło się w Mrozach. Sportowa rywalizacja osób z niepełnosprawnościami stała się okazją do rozmowy o samodzielności, wsparciu i przełamywaniu barier. Uczestnikom towarzyszyli medaliści olimpijscy Urszula Kielan i Jerzy Pietrzyk, a z koncertem wystąpiła Monika Kuszyńska, która podzieliła się także osobistą refleksją o pomocy, życiowych priorytetach i znaczeniu relacji z drugim człowiekiem.

Wydarzenie zorganizowali Gmina Mrozy, Środowiskowy Dom Samopomocy w Mrozach prowadzony przez Caritas Diecezji Warszawsko-Praskiej oraz Gminny Ośrodek Sportu i Rekreacji. Jego inicjatorami są Justyna Cembrowska i Witold Orcholski.

Burmistrz Dariusz Jaszczuk przypomniał, że sport w Mrozach od lat kierowany jest do różnych środowisk. „Mrozy bez Barier” mają otwierać go również na osoby z niepełnosprawnościami, a po dwóch edycjach jest szansa, że wydarzenie na stałe znajdzie miejsce w kalendarzu gminy.

Urszula Kielan i Jerzy Pietrzyk wspólnie z reprezentacją ŚDS w Mrozach wciągnęli flagę olimpijską i zapalili znicz. Później uczestnicy rywalizowali m.in. w przeciąganiu liny, rzucie do celu, skoku w dal i biegu z przeszkodami.

Nie wyręczać. Pozwolić spróbować

Urszula Kielan obserwowała przede wszystkim zaangażowanie zawodników i radość z pokonywania kolejnych trudności.

– Osoby z niepełnosprawnościami nie chcą, żeby się nad nimi litować. Chcą pokazać, co potrafią – mówiła.

Pomoc, o której mówiła olimpijka, ma prowadzić do samodzielności. Czasem trzeba dać komuś więcej czasu, pozwolić powtórzyć zadanie i nie wykonywać go za niego. Sukces, nawet niewielki, daje wtedy coś więcej niż dobry wynik – poczucie, że potrafię.

Dzieci coraz mniej sprawne?

Obserwując zapał, z jakim osoby z niepełnosprawnościami podchodziły do kolejnych konkurencji, Jerzy Pietrzyk przyznał, że podobnego zaangażowania chciałby częściej widzieć u dzieci, z którymi spotyka się w sporcie. Zwrócił przy tym uwagę, że podstawowa sprawność fizyczna najmłodszych jest dziś słabsza niż przed laty.

– Są dzieci, które nie potrafią zrobić przewrotu w przód czy wykonać podstawowych ćwiczeń gimnastycznych – zauważył.

Olimpijczyk mówił też o nadmiernej opiekuńczości dorosłych. Rodzice czasem chronią dzieci przed wysiłkiem, a bywa, że zwalniają je z lekcji WF-u. Tymczasem ruch jest częścią rozwoju – uczy sprawności, wytrwałości i mierzenia się z zadaniem, które nie zawsze udaje się od razu.

To, co naprawdę ważne

Monika Kuszyńska, była wokalistka zespołu Varius Manx, w 2006 roku uległa poważnemu wypadkowi samochodowemu. Została częściowo sparaliżowana i od tamtej pory porusza się na wózku. Po rehabilitacji wróciła do działalności artystycznej. W Mrozach wystąpiła z zespołem, a ze sceny dzieliła się także własnym doświadczeniem.

– Często trudno jest nam poprosić o pomoc wprost drugiego człowieka. Ale czasami nie trzeba nawet nic mówić. Anioły po prostu się pojawiają – mówiła artystka.

– Sama dostałam dużo wsparcia od ludzi wtedy, kiedy nie miałam tyle siły, ile mam dzisiaj. Teraz to oddaję – dodała.

Po wypadku innego znaczenia nabrały dla niej rzeczy wcześniej oczywiste, jak możliwość chodzenia czy biegania. Zmieniło się też jej podejście do codziennych trosk, spraw materialnych i tego, na co warto poświęcać własną energię.

– Zobaczyłam, że relacje z ludźmi, bliskość drugiego człowieka, są ważne ponad wszystko. Czasem, zagonieni w swoim życiu, o tym zapominamy. Dopiero kiedy czas się zatrzymuje, zazwyczaj w kryzysie, widzimy, że nie ma nic ważniejszego niż drugi człowiek – mówiła Monika Kuszyńska.

Bariery zaczynają się od niewiedzy

Niepełnosprawność była tego dnia także punktem wyjścia do rozmowy o relacjach. Monika Kuszyńska zauważyła, że skrępowanie czy lęk często pojawiają się u osób, które wcześniej nie miały kontaktu z osobą z niepełnosprawnością.

– Często wszystko jest tylko naszym wyobrażeniem. Dopiero kiedy skonfrontujemy się z sytuacją, okazuje się, że jest dużo prostsza i zupełnie inna, niż zakładaliśmy – mówiła.

Dlatego ważne jest, by takie spotkania zaczynały się jak najwcześniej.

– Młody człowiek jest jak otwarta książka – dodała Monika Kuszyńska.

Kontakt z różnorodnością w dzieciństwie może sprawić, że niepełnosprawność nie będzie później czymś obcym, co wywołuje dystans.

Wspólnota otwartych serc

O dostrzeganiu człowieka obok mówił proboszcz parafii pw. św. Teresy od Dzieciątka Jezus w Mrozach Tomasz Jarzębski. Użył określenia „wspólnota otwartych serc” – wspólnota ludzi wrażliwych na siebie i gotowych dostrzec potrzeby innych.

Dyrektor Caritas Diecezji Warszawsko-Praskiej Przemysław Stankiewicz odniósł się z kolei do codziennego znaczenia środowiskowych domów samopomocy. Pomagają one osobom z niepełnosprawnościami rozwijać umiejętności, aktywizować się i uczestniczyć w życiu społecznym, ale dają też wsparcie ich rodzinom i opiekunom.

Sportowa rywalizacja była więc tylko częścią tego spotkania. „Mrozy bez Barier” dotknęły spraw znacznie bardziej codziennych: jak pomagać bez wyręczania, jak nie bać się prosić o wsparcie i jak nie przeoczyć człowieka, który jest obok.

Aga Król  |  Tygodnik Siedlecki  |  21.09.2026